Emlak Bilgi Sistemi (EİDS) zorunluluğu sonrası satılık konut ilanlarında %26’lık düşüş yaşandı. Uzmanlar, sistemin piyasayı temizlediğini belirtiyor.
Ticaret Bakanlığı’nın emlak sektöründe tüketici mağduriyetlerini önlemek ve kayıt dışılıkla mücadele etmek amacıyla hayata geçirdiği Emlak Bilgi Sistemi (EİDS), kiralık taşınmaz ilanları için 1 Ocak 2025’ten itibaren zorunlu hale geldi. Sistemin ikinci aşaması 15 Şubat’ta devreye girerek satılık taşınmaz ilanları için de doğrulama şartı getirildi.
EİDS kapsamında taşınmaz sahipleri, mülklerini kendileri veya birinci derece yakınları aracılığıyla ilana koyabiliyor. Ayrıca e-Devlet üzerinden emlak işletmelerine satış ilanı verme yetkisi de verilebiliyor. Doğrulama yapılan ilanlarda EİDS yetki logosu yer alıyor. Taşınmaz sahibinin en fazla 3 aylık yetkisi, sonrasında uzatılabiliyor.
Yetkisiz ilanlar, sahte hesaplarla fiyat manipülasyonları ve kayıt dışı aracılık faaliyetlerini engellemesi hedeflenen uygulama, ilan piyasasında etkisini gösterdi. Yapay zeka destekli gayrimenkul değerleme platformu Endeksa verilerine göre, EİDS’in satılık ilanlar için zorunlu hale geldiği 15 Şubat ile 9 Haziran tarihleri arasında Türkiye genelindeki satılık konut ilanı sayısı 1 milyon 618 bin 875’ten 1 milyon 203 bin 257’ye düştü.
Bu düşüşle birlikte ilan sayısı 415 bin 618 azalarak yüzde 26’lık bir orana ulaştı. Son bir yıllık dönemde ise satılık taşınmaz ilan sayısındaki azalma yüzde 25,4 olarak kaydedildi.
Endeksa Genel Müdürü Görkem Öğüt, EİDS uygulaması sayesinde yetkisiz, mükerrer ve gerçeği yansıtmayan ilanların önemli ölçüde temizlendiğini belirtti. Öğüt, Haziran verilerinin, düşüşün beklentilerin üzerinde gerçekleştiğini gösterdiğini ve EİDS ile ilan stokunun daha sağlıklı bir yapıya kavuştuğunu vurguladı. Bu durumun hem tüketicilerin daha güvenilir ilanlara ulaşmasını sağladığını hem de sektörün şeffaflığını artırdığını ifade etti.
Öğüt, Haziran ayının başlarından itibaren ilan adetlerinde kısmi bir artışın başladığını ve yaz dönemine girilmesiyle piyasadaki mevsimsel hareketliliğin ilan girişlerine yansımasının normal olduğunu ekledi.
Gayrimenkul iktisatçısı Ahmet Büyükduman da satılık taşınmaz ilanlarındaki düşüşün temel nedeninin EİDS uygulaması olduğunu söyledi. Büyükduman, tapuda konutun gerçek değerinin gösterilmesine yönelik düzenlemelerin de düşüşte etkili olduğunu belirtti. Satıcıların ve alıcıların vergi ödememek amacıyla tapuda düşük bedel gösterme eğiliminde olduğunu dile getiren Büyükduman, bu durumun sosyal medyadan fiyat belirtmeden ilan paylaşımı, daireye branda asılması gibi eski yöntemlere dönüşe yol açtığını ifade etti. Her satış için değerleme raporu alınmasının bu problemi aşmada bir çözüm olabileceğini düşündüğünü sözlerine ekledi.
Yorum Yap